FUNDUSZE STRUKTURALNE DLA FIRM

Wszystkie płatności w ramach każdego projektu realizowanego przy finansowym wsparciu UE muszą odbywać się poprzez rachunek bankowy.

Dlatego też, dla Klientów korzystających z pomocy unijnej Bank będzie prowadził wyodrębniony rachunek pomocniczy, służący do przeprowadzania wszelkich płatności związanych z projektem współfinansowanym z funduszy Unii Europejskiej. Wyodrębnione rachunki dla danego projektu mogą być prowadzone zarówno w złotych, jak i w walutach wymienialnych.

Istotnym czynnikiem wpływającym na poziom cen jest także możliwość zaliczenia przez posiadacza rachunku w/w kosztów, jak również opłat pobieranych od dokonywanych transakcji na rachunku bankowym do tzw. kosztów kwalifikowanych. W niektórych programach operacyjnych posiadacz rachunku będzie mógł więc otrzymać ze środków unijnych zwrot części kosztów związanych z otwarciem i prowadzeniem rachunku.

Ponieważ środki z funduszy unijnych są zaliczane do sektora finansów publicznych, wykonawcy znaczącej części projektów finansowanych z funduszy unijnych są wybierani w drodze przetargów. Oznacza to zapotrzebowanie na gwarancje wadialne. Umowy dotacyjne, podpisywane pomiędzy instytucją wdrażającą dany program, a beneficjentem, jak również umowy pomiędzy beneficjentem, a wykonawcą projektu mogą być zabezpieczane gwarancją dobrego wykonania umowy. Z uwagi na to, że wielu beneficjentów dotacji unijnych korzystać będzie przy realizacji projektów z kredytów bankowych, instrumentem towarzyszącym może być gwarancja spłaty kredytu (w tym w ramach Funduszu Poręczeń Unijnych).

Instrumenty dłużne

Instrumenty dłużne (np. emisja obligacji, euroobligacji komunalnych oraz bonów i obligacji korporacyjnych) są alternatywną do kredytowania formą pozyskania finansowania zewnętrznego na realizację przedsięwzięć inwestycyjnych współfinansowanych ze środków UE.

Instrumentem finansowym w zakresie finansowania inwestycji mogą być również bony skarbowe tj. krótkoterminowe, skarbowe papiery wartościowe sprzedawane z dyskontem i wykupywane po wartości nominalnej w dniu zapadalności oraz instrumenty zabezpieczające ryzyko kursowe i stopy procentowej . usługa, z której mogą skorzystać kredytobiorcy oraz podmioty, które otrzymują wsparcie z Funduszu Spójności lub dokonują zakupu towarów czy usług objętych wsparciem unijnym poza Polską.

Transakcje wymiany walut

Oferta transakcji wymiany walut skierowana jest do Klientów Banku Pekao SA, którzy dokonują zakupów towarów i usług (w tym także objętych wsparciem unijnym) w walucie obcej.

Generalnie wysokość dotacji uzależniona jest od następujących czynników:

wielkości przedsiębiorstwa - mikro, mały, średni czy duży (wartości procentowe określone są zgodnie z tzw. mapą pomocy regionalnej)
regionu, na terenie którego realizowany jest projekt (wartości procentowe określone są zgodnie z tzw. mapą pomocy regionalnej)
wytycznych dla konkretnego dzia??ania (określone są wartości procentowe i kwotowe)

W większości programów dla firm wniosek o dofinansowanie należy wypełnić przy pomocy specjalnego programu - tzw. generatora wniosków. Do pracy z generatorem najczęściej potrzebne jest połączenie internetowe.

Firmy składają wnioski o dofinansowanie tylko wtedy, kiedy ogłoszony zostanie nabór/konkurs wniosków. Wnioski składa się w wyznaczonym terminie do wyznaczonej instytucji, a następnie podlegają one ocenie konkursowej w oparciu o ustalone wcześniej punktowane kryteria oceny.

Terminy konkursów ustala Instytucja Zarządzająca danym programem (np. Zarząd danego województwa). Konkurs natomiast jest ogłaszany przez instytucję, która wdraża dane działanie (np. odpowiedni departament urzędu marszałkowskiego, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości lub Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa).

Konkurs zamknięty ma dwie daty - datę otwarcia i datę zamknięcia. Daty te wyznaczają okres, w którym można składać wnioski o dofinansowanie. Konkurs otwarty ma jedną datę - datę otwarcia. Data ta oznacza dzień, od którego można składać wnioski o dofinansowanie. Konkurs trwa do momentu, kiedy łączna wartość dotacji w złożonych wnioskach przekroczy alokację (wysokość środków przeznaczonych na wsparcie) w tym konkursie np. o 150%. Ten rodzaj konkursu nazywany jest nieoficjalnie konkursem "kto pierwszy ten lepszy".

Uwaga! Nastąpiła zmiana w porównaniu z poprzednimi programami, gdzie realizację projektu (ponoszenie kosztów) można było rozpocząć po dniu złożenia wniosku o dofinansowanie. Obecnie koszty można ponosić po otrzymaniu informacji, że wniosek został pozytywnie zweryfikowany na ocenie formalnej. Oczywiście firma, choć może już ponosić koszty, nie ma wówczas jeszcze pewności, że otrzyma dotację. Taką pewność ma dopiero po pozytywnym zakończeniu oceny merytorycznej oraz podpisaniu umowy o dofinansowanie.

Nie wszystkie koszty mogą być finansowane ze środków unijnych. Te, które możemy finansować z dotacji określane są jako koszty kwalifikowane. Dlatego też aby określić wysokość dofinansowania UE musimy obliczyć procent dotacji w kosztach kwalifikowanych. Jednocześnie firma musi ze swoich środków całość kosztów niekwalifikowanych. Lista kosztów kwalifikowanych oraz niekwalifikowanych podawana jest w wytycznych dla każdego działania.

We wniosku o dofinansowanie, a potem w umowie o dofinansowanie wartość dotacji określona jest kwotowo oraz procentowo. Obie te wartości nie mogą być przekroczone. Jeżeli całkowite koszty projektu będą większe, nadwyżkę firma zapłaci ze swoich środków, a procentowa wartość dotacji w kosztach kwalifikowanych projektu spadnie.
Jeżeli koszty będą niższe, wartość dotacji obliczymy jako procent ostatecznych kosztów kwalifikowanych (wartość kwotowa dotacji zmniejszy się).
Warto także pamiętać, że o zmianach należy informować instytucję, z którą podpisaliśmy umowę o dofinansowanie.
Zasady postępowania w przypadku zmiany kosztów opisane są w umowie o dofinansowanie.

Realizacja projektu nie może rozpocząć się przed uzyskaniem informacji o pozytywnej weryfikacji wniosku o dofinansowanie po ocenie formalne. W związku z tym poniesienie kosztów przed tym terminem może dyskwalifikować projekt.

W przypadku projektów inwestycyjnych przedsiębiorstw zasadą jest refundacja poniesionych wydatków. Oznacza to, że firma musi najpierw zapłacić całość kosztów w projekcie, a następnie złożyć wniosek o płatność dotacji, która pokryje część tych kosztów. Zasady płatności zapisane są w umowie o dofinansowanie - w tym także ile czasu trzeba czekać na wypłatę środków po złożeniu prawidłowego wniosku o płatność (np. w działaniu 4.4 POIG wniosek o płatność jest weryfikowany w terminie 40 dni od dnia otrzymania kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku płatność).

W działaniach dotyczących wsparcia inwestycji przedsiębiorstw nie ma wprost wskazania jaki jest maksymalny okres na realizację projektu. Natomiast generalną zasadą jest, że projekty mogą być realizowane do 2015 r. (zgodnie z zasadą n+2, czyli 2013 r.+ 2 lata).

W niektórych działaniach za doświadczenie w realizacji projektów unijnych mogą być przyznawane punkty. Należy sprawdzić kryteria oceny merytorycznej dla danego działania.

Przedsiębiorcy mogą ubiegać się o środki unijne bez względu na siedzibę i miejsce rejestracji firmy. Natomiast jeżeli korzystaliby z Regionalnego Programu Operacyjnego, wtedy właściwym programem będzie województwa, w którym będzie miejsce realizacji inwestycji (a nie siedziba firmy).

Można, pod warunkiem, że łączna wartość wsparcia nie przekroczy maksymalnych progów dofinansowania zgodnie z mapą pomocy regionalnej. Jeśli chodzi o fundusze unijne, w praktyce nie ma możliwości finansowania projektu jednocześnie z dwóch programów (określono tzw. linię demarkacyjną, która określa ścisły podział między programami).

Jeśli przedsiębiorstwo przekroczy próg zatrudnienia lub pułap finansowy w trakcie roku referencyjnego, który jest brany pod uwagę, nie wpłynie to na sytuację przedsiębiorstwa. Zachowuje ono status, jaki miało na początku roku. Jednak jeśli zjawisko to powtórzy się w ciągu kolejnych dwóch lat, nastąpi utrata statusu. I odwrotnie, przedsiębiorstwo uzyska np. status mikro przedsiębiorcy, jeśli poprzednio było małym przedsiębiorstwem, lecz następnie spadło poniżej progu lub pułapu w ciągu kolejnych dwóch okresów obrachunkowych.

Jeżeli firma zamierza dokonać zmiany prawno-organizacyjne musi poinformować o tym instytucję, z którą podpisana została umowa o dofinansowanie. Nie można dokonywać zmian, które mogą mieć wpływ na realizację projektu albo na osiągnięcie celów projektu.

W niektórych programach możliwe jest dofinansowanie wspólnych przedsięwzięć - beneficjentami mogą być wówczas konsorcja, klastry, stowarzyszenia czy też związki przedsiębiorstw.

Kontrolę realizacji projektu przeprowadza instytucja, z którą podpisana została umowa o dofinansowanie. Kontrola może mieć miejsce w okresie realizacji projektu i w okresie 3 lub 5 lat po zakończeniu projektu. Sprawdzane może być zrealizowanie projektu, osiągnięcie zakładanych rezultatów i inne.

Trwałość projektu oznacza, że projekt "nie zostanie poddany zasadniczym modyfikacjom" w okresie 3 lat (mikro, małe i średnie firmy) albo 5 lat (duże firmy) od zakończenia projektu. W praktyce oznacz to, że jeżeli np. przedmiotem projektu był zakup linii produkcyjnej konieczne jest posiadanie tej linii w tym okresie (nie można jej np. sprzedać) i w miejscu realizacji projektu (nie można np. przenieść linii do innego województwa). W tym okresie wykorzystanie urządzeń, które kupiliśmy powinno doprowadzić do osiągnięcia rezultatów zakładanych we wniosku o dofinansowanie.

Projekt musi być utrzymany przez 3 lata (mikro, małe i średnie firmy) albo 5 lat (duże firmy) od zakończenia realizacji projektu, co oznacza, że w tym okresie nie możemy sprzedać urządzenia.

Jeżeli wytyczne danego działanie dopuszczają w ogóle zakup używanego środka trwałego, nie mógł być on w ciągu poprzednich 7 lat zakupiony ze środków publicznych (np. z dotacji).

W zależności od działania zasady mogą być różne:

promesa lub umowa kredytowa jest wymagana przy złożeniu wniosku
jeżeli beneficjent zakłada kredytowanie inwestycji promesa lub umowa kredytowa jest wymagana w momencie podpisywania umowy o dofinansowanie
Może się także okazać, że promesa/umowa kredytowa jest wymagana jeśli budżet projektu przekracza określoną wartość, a nawet, że załączenie promesy/umowy kredytowej jest dodatkowo punktowane przy ocenie merytorycznej. Za każdym razem jednak trzeba sprawdzić jakie są wytyczne dla konkretnego działania. Warto także pamiętać, że w większości przypadków załączenie promesy/umowy kredytowej zwalnia wniosek o dofinansowanie z oceny ekonomiczno-finansowej w instytucji przyjmującej wnioski

Potwierdzeniem zabezpieczenia środków na realizację projektu może być promesa leasingowa. Nie może być nią jednak umowa leasingowa - zawarcie umowy leasingowej oznacza rozpoczęcie realizacji projektu, które nie może nastąpić przed zakończeniem oceny formalnej.

Pomoc de minimis to rodzaj pomocy publicznej. Wartość pomocy otrzymanej przez beneficjenta w okresie bieżącego roku kalendarzowego i dwóch poprzednich latach nie może przekroczyć kwoty stanowiącej równowartość 200 tysięcy euro. Nie ma natomiast ograniczenia procentowego. W niektórych działaniach możemy spotkać się z sytuacją, że dofinansowanie nie jest przyznawane na zasadach pomocy regionalnej (mapa pomocy), ale na zasadach pomocy de minimis.

Zasadą jest, że dana inwestycja nie będzie się kwalifikować jednocześnie do dwóch programów (podział pomiędzy programami ustalony jest w tzw. linii demarkacyjnej), więc zgłoszenie projektu jednocześnie do programu krajowego i regionalnego jest niemożliwe. Natomiast firma może zgłaszać różne projekty do różnych programów, pod warunkiem, że firma i projekt spełniają kryteria danego działania (np. małe przedsiębiorstwo może zgłaszać projekt o kosztach kwalifikowanych poniżej 8 mln zł do programu regionalnego, a projekt o kosztach kwalifikowanych powyżej 8 mln zł do działania 4.4 POIG).

Firmy mogą ubiegać się o wsparcie projektu związanego z działalnością turystyczną. Trzeba pamiętać, że w niektórych województwach utworzono odrębne działania dotyczące wsparcia firm w zakresie turystyki (np. śląskie, podlaskie, wielkopolskie, opolskie) . W innych natomiast firmy turystyczne będą rywalizować o wsparcie w konkursie razem ze wszystkimi innymi branżami.

W większości działań nie ma ograniczenia co do liczby składanych wniosków. Ale np. w Programie Rozwój Obszarów Wiejskich firma może składać tylko jeden wniosek rocznie. Dlatego zawsze trzeba sprawdzić wytyczne, czy nie wprowadzono przypadkiem ograniczeń co do liczby wniosków.

Może, ale tylko wtedy, kiedy nie może być odzyskany (żeby nie finansować ze środków UE podatku, który potem firma odzyska). W większości przypadków spotkamy się z sytuacją, kiedy VAT nie jest kosztem kwalifikowanym dla firm.

Nie. Zgodnie z przepisami unijnymi zakup środka transportu przez firmy prowadzące działalność transportową nie jest kosztem kwalifikowanym. Natomiast firmy z tej branży mogą oczywiście ubiegać się o dotację na zakup innych środków trwałych.