loader

Analizy makroekonomiczne - Publikacja - Bank Pekao S.A.

Dziennik | 18.11.2026 3 godziny temu

Europejski przemysł: dobry, zły i brzydki

Dziś przyjrzeliśmy się bliżej kondycji europejskiego przemysłu. Dostrzegliśmy pewne jasne punkty produkcji pociągów, samolotów, pojazdów kosmicznych i wojskowych a także w hutnictwie i dobrach zaawansowanych technologicznie (maszyny, elektronika). Słabo wyglądają natomiast branże energochłonne (pomijając hutnictwo) oraz produkcja farmaceutyków. Obraz sytuacji jest więc mieszany.

Wiadomości

  • PL-CENY: Rząd przyjął projekt zamrożenia cen gazu dla gospodarstw domowych na poziomie z 2026 r., czyli 197,3 zł za MWh. To mniej więcej połowa obecnej ceny rynkowego tego paliwa. Szacowane koszty dla budżetu państwa wynoszą 6,2 mld zł. Dokładna kwota będzie znana w połowie grudnia po ustaleniu taryf za gaz. Rząd zapowiedział ponadto prace nad przynajmniej częściowym zamrożeniem cen energii elektrycznej, być może do jakiegoś poziomu zużycia, jak w 2023 r. Działania te przyczynią się do wzrostu deficytu w 2027 r. w trudnej na razie do ustalenia skali, gdyż będą one przynajmniej do pewnego stopnia skompensowane nadzwyczajnymi podatkami od zysków spółek energetycznych, tak jak w 2023 r.
  • PL-STOPY: Marcin Zarzecki z RPP wyraził pogląd, że Rada Polityki Pieniężnej może być zmuszona do podniesienia stóp procentowych w 1kw 2027 – wnioskując z listopadowej projekcji NBP. Zarzecki jest już bodaj czwartą osobą z RPP w ostatnim czasie, która wypowiada się o podwyżkach stóp procentowych. Jego kadencja w Radzie upływa jednak z końcem roku w związku z powołaniem do Zarządu NBP. Dlatego o ewentualnych podwyżkach stóp – które mamy w prognozach – zadecyduje już jego następca lub następczyni.  
  • PL-PROGNOZY: Komisja Europejska przedstawiła wczoraj jesienną rundę prognoz dla polskiej gospodarki. W niewielkim stopniu zmieniły się w stosunku do wiosennej rundy sprzed pół roku. Spodziewany wzrost gospodarczy w 2026 pozostał bez zmian (3,5% r/r) a na 2027 został obniżony o 0,1 pkt proc. z 2,8 na 2,7% PKB. W górę Komisja Europejska zrewidowała natomiast prognozy deficytu budżetowego, z 6,3 na 7,1% PKB w 2027 r. Dług publiczny ma zaś przekroczyć 70% PKB. Jesteśmy nieco bardziej optymistyczni co do perspektyw deficytu w przyszłym roku. Widzimy szansę, że wyniesie on nieco powyżej 6% PKB – uwzględniając koszty mrożenia cen gazu i energii elektrycznej w wysokości 0,3% PKB. 
  • DE-KONIUNKTURA: Indeks ZEW mierzący sentyment wśród analityków oraz inwestorów instytucjonalnych w Niemczech wzrósł z 28,1 do 35,6 pkt w komponencie oczekiwań. Oceny sytuacji bieżącej również się poprawiają, ale w mniejszym stopniu i z dużo niższego poziomu: -35,7 -> -33,2 pkt.
  • US-DANE: Sprzedaż detaliczna wzrosła w październiku o 0,2% w stosunku do września – minimalnie powyżej konsensusu prognoz (0,1% m/m). Pozytywnie zaskoczyła przede wszystkim tzw. grupa kontrolna dóbr, czyli sprzedaż detaliczna z wyłączeniem najbardziej zmiennych kategorii, czyli: paliw, samochodów, materiałów budowlanych i restauracji. Wzrosła ona o 0,6% m/m wobec oczekiwań 0,3% m/m.
  • US-PRZEMYSŁ: Produkcja przemysłowa spadła w październiku o 0,4% m/m wobec konsensusu lekkiego wzrostu o 0,1% m/m. Negatywne zaskoczenie było jednak spowodowane tylko przez jedną kategorię: media komunalne, których produkcja spadła o 4,3% z powodu łagodniejszej pogody. Natomiast samo przetwórstwo przemysłowe zwiększyło produkcję o 0,3% m/m, zwłaszcza w obszarze wyposażenia biur (+1% m/m), obronności (0,9% m/m). Więc ogólnie dane zostały odebrane jako dobre.
  • BLISKI WSCHÓD: Od kilku dni mamy eskalację konfliktu w Zatoce Perskiej: Iran zintensyfikował ataki na statki w cieśninie Ormuz oraz bazy USA a Stany Zjednoczone ostrzelały wczoraj instalacje na wyspie Keszm. Jednak faktyczna skala tej eskalacji wygląda póki co na ograniczoną (ataki na statki nie są tak duże jak Iran twierdzi) a koszty frachtu w regionie spadają. 

Europejski przemysł: dobry, zły i brzydki

W tym roku z Europy napłynęło sporo pozytywnych informacji – w wielu krajach wzrost gospodarczy przyspieszył, prognozy wzrostu są rewidowane w górę a  efektów wojny w Iranie za bardzo nie widać. Tym niemniej, nie dokonało się to wysiłkiem europejskiego przemysłu. Produkcja przemysłowa w strefie euro jest bowiem nieco niższa niż na koniec poprzedniego roku a w danych miesięcznych przyspieszenie widać przede wszystkim w usługach. 

Wskaźniki aktywności ekonomicznej w strefie euro, kw/kw

Źródło: Eurostat via Makrobond

Co więc się dzieje w przemyśle? Odpowiedź jest bardziej skomplikowana niż sądziliśmy i wymagała podłubania w danych pochodzących z kilku źródeł. W szczególności, bogactwo niemieckich danych na temat nowych zamówień zmusza nas do przeskakiwania między danymi dla największej europejskiej gospodarki i dla całej strefy euro. 

Po pierwsze, coś w niemieckim przemyśle faktycznie działa inaczej niż w poprzednich latach. W ostatnich dwóch latach odnotowywaliśmy kilkukrotnie, że krótkookresowe trendy w zamówieniach i produkcji są rozbieżne. Te pierwsze wzrosły od połowy 2024 r. (cykliczny dołek w Niemczech) o ok. 8%, produkcja z kolei jest o 2,8% niższa. Na ogół tłumaczy się to specyfiką dodatkowego popytu – dotyczy on wybranych branż, które na starcie charakteryzowały się wysokim wykorzystaniem mocy wytwórczych. Innymi słowy, równoważenie spadków popytu w tradycyjnych branżach eksportowych i energochłonnych infrastrukturą i zbrojeniami zatrzymuje się dość szybko na wąskich gardłach w tych drugich sektorach.

Odsetek niemieckich branż rosnących w ujęciu r/r

Źródło: Makrobond, Analizy Pekao 

Czy to prawda? Branż notujących wzrost zamówień jest dużo więcej niż branż notujących wzrost zatrudnienia. Tak mierzona szerokość i zaawansowanie ożywienia (por. wykres powyżej) jest więc mocno nierówna. Do tego stopnia, że są branże, w których zamówienia wzrosły dwu lub trzykrotnie a produkcja nie zmieniła się w ogóle. Lista sektorów z tak dużym rozjazdem zamówień i produkcji jest długa, ale ma kilka powtarzających się motywów: 

  • Pozostałe środki transportu (pociągi, samoloty, pojazdy kosmiczne i wojskowe) oraz części do nich. 
  • Hutnictwo i wytwarzanie prostych dóbr z metali (lin, drutów, rur, prętów, zbiorników).
  • Dobra (średnio) zaawansowane technologicznie (instrumenty, wyspecjalizowane maszyny, elektronika). 

Z jednej strony więc produkcja przemysłowa w Niemczech jest opóźniona z uwagi na ograniczenia podażowe w branżach dotkniętych bezpośrednio wzrostem popytu i stymulacją fiskalną. Z drugiej strony zaś ograniczenia i opóźnienia ujawniły się we wcześniejszych elementach ich łańcucha dostaw oraz w produkcji dóbr, które wcześniej znajdowały się w wieloletnich trendach spadkowych (np. hutnictwo metali). W części z nich dodatkowym czynnikiem jest interwencja publiczna mająca na celu ich odwrócenie (CBAM). 

Dynamika produkcji przetwórstwa przemysłowego w strefie euro wg branż, r/r MA3

Po drugie, produkcja przemysłowa w Europie spada, ale jest to wypadkowa kilku niezależnych od siebie trendów:

  • Spadku produkcji farmaceutyków, co należy wiązać z wojnami handlowymi, zachętami podatkowymi w wybranych krajach (Irlandia) i działaniami koncernów farmaceutycznych. 
  • Utrzymującą się słabością branż energochłonnych, którym wojna w Zatoce pomogła tylko przez chwilę i na początku działań wojennych, gdy w obawie przed zaburzeniem dostaw odbiorcy zwrócili się do (drogich) producentów europejskich, oraz europejskiej motoryzacji. 
  • Cyklicznym odbiciem w produkcji urządzeń elektrycznych (m.in. baterie, akumulatory, sprzęt AGD) oraz pozostałych maszyn i urządzeń (różne wyspecjalizowane maszyny dla innych gałęzi przemysłu). 
  • Masowych zbrojeń (por. wykres poniżej). 

Produkcja branży zbrojeniowej w strefie euro (2021 = 100)

Źródło: Macrobond, Analizy Pekao

Po trzecie, trudno przecenić jak dużym problemem dla europejskiego przemysłu był kryzys energetyczny. Spadek produkcji w branżach energochłonnych de facto zlikwidował 4% europejskiego przemysłu i nie zostało to zrównoważone przez wzrosty w innych obszarach. Branża motoryzacyjna w ostatnich latach straciła wielokrotnie mniej, choć można odnieść wrażenie, że poświęcono jej dużo więcej czasu antenowego i kilobajtów analiz. Wzrost w sekcji „pozostałe środki transportu”, obejmującej m.in. pociągi, statki, pojazdy kosmiczne i wojskowe, choć systematyczny i szeroko rozlany, zrównoważył od 2022 jedynie 1/3 tego, co odjęły branże energochłonne. Zbrojenia z kolei są imponujące, ale zidentyfikowane przez nas trzy branże zbrojeniowe są po prostu małe – łącznie odpowiadają za ok. 0,5% produkcji w europejskim przetwórstwie (sic!). 

Ostatnia uwaga dotyczy eksportu. Rzuciliśmy bowiem oko na statystyki dotyczące europejskiego eksportu do różnych destynacji. Nie ma tam znaczących zmian w 2026 r., z jednym wyjątkiem – w ostatnich miesiącach wzrósł bowiem eksport do USA, państw ASEAN i do niektórych krajów Zatoki Perskiej. Nie widać w szczególności odbicia w eksporcie do Chin i do krajów trzecich (np. Ameryki Łacińskiej). Dobrze za to wygląda handel wewnątrzwspólnotowy.

Reasumując, w europejskim przemyśle w ostatnich miesiącach znajdziemy pozytywne tendencje i oznaki odbicia i jego rozlania się szerzej. Jednocześnie, zmiany strukturalne łatwiej zadekretować niż je przeprowadzić i osieroconych zasobów i produkcji w branżach dotkniętych w ostatnich latach przez negatywne szoki (motoryzacja, branże energochłonne) nie da się w krótkim okresie tak po prostu przenieść do innych gałęzi. Wreszcie, warto odnotować, że obserwowane w ostatnich miesiącach osłabienie euro powinno w kolejnych miesiącach pomagać konkurencyjności tamtejszego eksportu.

Komentarz rynkowy

  • ZAGRANICA: Dobre dane z amerykańskiej gospodarki podbiły rentowności amerykańskich papierów skarbowych i dolara, słabe otwarcie tamtejszych giełd z kolei odwróciło te ruchy. Jeśli chodzi o rynkowe stopy, to jesteśmy z grubsza tam, gdzie byliśmy przed publikacją danych z USA. Dolar za to pozostaje w bardzo mocnym trendzie aprecjacyjnym i korekta była tak krótkotrwała, że trzeba sięgać po wykresy godzinowe, żeby ją znaleźć. Nerwowość na amerykańskich parkietach jest wciąż znacząca i dobre wyniki NVIDII jej nie zmniejszyły. Reakcja rynku na dane o sprzedaży detalicznej z kolei nas zaskoczyła (była większa niż myśleliśmy, że może być). Dziś nie zobaczymy żadnych istotnych danych z obu stron Atlantyku, rynek będzie więc koncentrował się na sytuacji na amerykańskich akcjach.
  • POLSKA: Bez większych zmian – EUR-PLN stoi w miejscu w okolicy 4,40, natomiast rentowności obligacji skarbowych nie zmieniły się od piątku. Trudno w tej sytuacji napisać coś nowego o zachowaniu polskich rynków. Możemy więc odwołać się do komentarzy z poprzednich dni, wskazujących chociażby na potencjał do dalszych wzrostów EUR-PLN (do tego jednak musielibyśmy zobaczyć wzrost zmienności). Jest jednak jedna nowość – dziś bowiem odbędzie się aukcja sprzedaży SPW, pierwsza od trzech tygodni i odbywająca się po pewnej przecenie krajowych obligacji. Popyt może więc być solidny i Ministerstwo ewidentnie czuło pismo nosem, podnosząc nieco docelową podaż na aukcji. Będzie ona więc ważnym testem dla rynku i spodziewamy się, że test ten zostanie zdany z dobrymi ocenami.
Udostępnij

Niniejsza publikacja (dalej „Publikacja”) przygotowana przez Departament Analiz Makroekonomicznych Banku Polska Kasa Opieki Spółka Akcyjna (dalej „Pekao S.A.”) stanowi publikację handlową i ma charakter wyłącznie informacyjny. Żadna z jej części nie stanowi podstawy do zawarcia jakiejkolwiek umowy lub powstania zobowiązania, w szczególności nie stanowi oferty w rozumieniu art. 66 Kodeksu Cywilnego. Publikacja nie stanowi rekomendacji udzielanej w ramach usługi doradztwa inwestycyjnego, analizy inwestycyjnej, analizy finansowej oraz innej rekomendacji o charakterze ogólnym dotyczącej transakcji w zakresie instrumentów finansowych, rekomendacji inwestycyjnej w rozumieniu Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r, w sprawie nadużyć na rynku ani porady inwestycyjnej o charakterze ogólnym dotyczącej inwestowania w instrumenty finansowe, a informacje w niej zawarte nie mogą być traktowane, jako propozycja nabycia jakichkolwiek instrumentów finansowych, usługa doradztwa inwestycyjnego, podatkowego lub jako forma świadczenia pomocy prawnej. Publikacja nie została przygotowana zgodnie z wymogami prawnymi zapewniającymi niezależność badań inwestycyjnych i nie podlega żadnym zakazom w zakresie rozpowszechniania badań inwestycyjnych i nie stanowi badania inwestycyjnego.

Zapisz się na newsletter

✕

Zapisuję się na newsletter