Czwórka z przodu na inflacji. Paliwa ponownie głównym motorem wzrostu cen
Wrześniowa inflacja CPI w Polsce przyspieszyła do 4,0% r/r - bez niespodzianki za wzrost odpowiadały przede wszystkim ceny paliw. Jednocześnie zaczynają pojawiać się sygnały wzrostu cen żywności i innych nośników energii, co zwiększa ryzyko dalszego rozlewania się szoku energetycznego. W kolejnych miesiącach inflacja powinna jeszcze przyspieszyć, zmierzając w kierunku 4,5% r/r na koniec roku.
Mamy czwórkę z przodu na inflacji CPI w Polsce – według wstępnego odczytu przyspieszyła we wrześniu do 4,0% r/r z 3,4% w poprzednim miesiącu. W ujęciu miesięcznym ceny konsumpcyjne wzrosły o 0,7%.
Co stało za przyspieszeniem inflacji CPI we wrześniu?
Źródło: GUS, Pekao Analizy
Bez zaskoczeń – głównym driverem wzrostu były ponownie paliwa, których ceny poszły w górę o prawie 10% względem poprzedniego miesiąca. Licząc od lutego, czyli od momentu rozpoczęcia konfliktu w Zatoce Perskiej i kryzysu paliwowego, ceny paliw na stacjach wzrosły o ponad 35%, podbijając tym samym inflację CPI o blisko 2 pkt. proc. Po wyłączeniu cen paliw inflacja pozostaje praktycznie stabilna, co sugeruje, że szok energetyczny nie generuje jeszcze szeroko zakrojonej presji na wzrost cen innych towarów i usług. Jednak coraz dłużej trwający okres podwyższonych cen energii i paliw rodzi ryzyko szerszego rozlania się presji cenowej w gospodarce, tym bardziej, że w obecnej fazie kryzysu rosną również rynkowe ceny innych źródeł energii, takich jak gaz i energia elektryczna.
Inflacja CPI z wyłączeniem cen paliw (%r/r)
Źródło: GUS, Pekao Analizy
We wrześniowym odczycie podskoczyły właśnie ceny nośników energii (o 0,9% m/m) - zapewne za sprawą cen gazu w butlach, pelletu i węgla. Zakładamy, że od nowego roku wpływ wzrostu kosztów energii będzie widoczny również w wyższych taryfach dla gospodarstw domowych ustalanych przez URE. Cena sprzedaży zarówno energii elektrycznej, jak i gazu może wzrosnąć nawet o 10%.
W komentarzu do sierpniowej inflacji pisaliśmy, że ceny żywności w ujęciu rocznym kończą swój dezinflacyjny wpływ i będą powoli wychodzić z dołka, by stać się silnym driverem wzrostu inflacji w 2027 r. – przy niskiej bazie, blokadzie Morza Czarnego, wyższych cenach nawozów oraz odwróceniu trendu na cenach wieprzowiny i drobiu. W dzisiejszych wrześniowych danych zobaczyliśmy potwierdzenie początku tego procesu. Ceny żywności zaczynają odbijać (+0,1% m/m we wrześniu). W ujęciu r/r nadal są na minusie, ale trend wyraźnie się odwraca.
Inflacja bazowa tym razem lekko zaskoczyła w dół, spadając do 3,2% r/r. To zapewne efekt jednorazowych wahań w bardziej zmiennych kategoriach, bo ogólna tendencja pozostanie rosnąca.
Konflikt w Zatoce Perskiej się przedłuża, podobnie jak utrzymujące się wysokie ceny ropy. W efekcie scenariusz, który przedstawialiśmy w maju, nadal traktujemy jako bazowy. Mocno wzrosły ceny paliw, transportu, zaczynają rosnąć ceny innych źródeł energii, a także żywności. Kolejne miesiące przyniosą dalsze przyspieszenie inflacji - zmierzamy w kierunku 4,5% r/r na koniec roku. Średniorocznie w 2026 r. inflacja wyniesie ok. 3,3%.
W przyszłym roku inflację będą podbijać przede wszystkim czynniki podażowe – ceny żywności i energii – przy jednocześnie słabszej presji krajowej. Średniorocznie inflacja będzie wyższa, a jej ścieżka pozostanie pod wpływem zmiennych efektów bazy. Według naszych obecnych prognoz inflacja CPI będzie się kształtować powyżej górnej granicy pasma dopuszczalnych odchyleń od celu inflacyjnego NBP przez najbliższy rok. To wystarczająco długo, by RPP mogła uznać wzrost inflacji za utrwalony. Powrót w bezpieczne rejony celu inflacyjnego zobaczymy nie wcześniej jak w III kwartale 2027 r. Oczywiście cały ten scenariusz może wywrócić zakończenie konfliktu w Zatoce Perskiej i spadki cen paliw oraz innych surowców energetycznych. Trudno jednak traktować obecnie taki scenariusz jako bazowy.
Perspektywy inflacji (%r/r)
Źródło: GUS, NBP, Pekao Analizy
Niniejsza publikacja (dalej „Publikacja”) przygotowana przez Departament Analiz Makroekonomicznych Banku Polska Kasa Opieki Spółka Akcyjna (dalej „Pekao S.A.”) stanowi publikację handlową i ma charakter wyłącznie informacyjny. Żadna z jej części nie stanowi podstawy do zawarcia jakiejkolwiek umowy lub powstania zobowiązania, w szczególności nie stanowi oferty w rozumieniu art. 66 Kodeksu Cywilnego. Publikacja nie stanowi rekomendacji udzielanej w ramach usługi doradztwa inwestycyjnego, analizy inwestycyjnej, analizy finansowej oraz innej rekomendacji o charakterze ogólnym dotyczącej transakcji w zakresie instrumentów finansowych, rekomendacji inwestycyjnej w rozumieniu Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r, w sprawie nadużyć na rynku ani porady inwestycyjnej o charakterze ogólnym dotyczącej inwestowania w instrumenty finansowe, a informacje w niej zawarte nie mogą być traktowane, jako propozycja nabycia jakichkolwiek instrumentów finansowych, usługa doradztwa inwestycyjnego, podatkowego lub jako forma świadczenia pomocy prawnej. Publikacja nie została przygotowana zgodnie z wymogami prawnymi zapewniającymi niezależność badań inwestycyjnych i nie podlega żadnym zakazom w zakresie rozpowszechniania badań inwestycyjnych i nie stanowi badania inwestycyjnego.