Pełen raport w języku angielskim można przeczytać tutaj. Poniżej najważniejsze wnioski.

Polska była niekwestionowanym europejskim liderem wzrostu ostatnich dwóch dekad. Nie tylko rozwijała się szybciej niż największe gospodarki kontynentu, lecz także wykazywała wyjątkową odporność na kryzysy. Recesje były rzadkie i płytkie, a okresy ożywienia - w tym odbicie po pandemii - szybkie i silne.

Polska jest jednym z niewielu krajów rozwiniętych, który wciąż dogania USA.

Na wykresie przedstawiono PKB per capita przeliczone wg parytetu siły nabywczej pieniądza, gdzie USA to 100%.

Źródło: MFW (WEO 2025) via Macrobond, Analizy Pekao

Światowa gospodarka zmieniła się jednak mocno w ostatnich latach i to co dawało Polsce przewagę w przeszłości (konwergencja do wciąż bogatej UE) nie jest już gwarancją sukcesu w przyszłości. Równocześnie pojawiły się trzy nowe trendy makroekonomiczne – trzy wyścigi, które mogą stać się źródłem nowych przewag Polski.

Wyścig Europy po strategiczną autonomię

Otoczenie geopolityczne Europy staje się coraz trudniejsze. Z jednej strony ciągłe zagrożenie stanowi Rosja. Z drugiej Stany Zjednoczone zmniejszają swoją obecność na kontynencie i koncentrują się na innych regionach świata. Bliski Wschód, Północna Afryka i Kaukaz – czyli bezpośrednie sąsiedztwo Europy to zaś ciągle obszary niestabilne i zapalne. W odpowiedzi europejskie rządy zwiększają wydatki obronne, aby wzmocnić zdolność odstraszania, chronić dobrobyt gospodarczy i ograniczyć zależność od USA jako gwaranta bezpieczeństwa.

Polska dysponuje stosunkowo dużym potencjałem militarnym, ma szeroko zakrojony program modernizacji sił zbrojnych i jest strategicznie położona na wschodniej flance NATO. Będzie pełnić centralną rolę w nowej architekturze bezpieczeństwa Europy.  Rosnące wydatki obronne powinny wspierać rozwój polskiego sektora obronnego oraz koniunkturę w branżach z nim kooperujących: przemyśle stalowym, maszynowym, elektronicznym oraz w inwestycjach infrastrukturalnych.

Polska jest największym odbiorcą wspólnego unijnego finansowania z programu SAFE

Źródło: Komisja Europejska, Eurostat, Analizy Pekao

Wyścig po energię

Boom na sztuczną inteligencję staje się jednym z najważniejszych motywów inwestycyjnych nadchodzącej dekady, a u jego podstaw leży kwestia energii. Centra danych, infrastruktura chmurowa i uczenie maszynowe wymagają ogromnych ilości niezawodnej energii elektrycznej, odwracając wieloletni trend stagnacji popytu na energię w dużej części świata rozwiniętego. W miarę jak państwa i przedsiębiorstwa ścigają się w budowie infrastruktury ery AI, dostęp do obfitej, przystępnej cenowo i bezpiecznej energii staje się strategiczną przewagą.

Polska jest już dziś jednym z największych placów budowy infrastruktury energetycznej w Europie, ze znaczącymi inwestycjami w nowe moce gazowe, odnawialne źródła energii, morską energetykę wiatrową i magazyny bateryjne, uzupełnianymi przez długoterminowe ambicje w energetyce jądrowej. W połączeniu z relatywnie wysokim stopniem samowystarczalności energetycznej na tle wielu europejskich gospodarek, rosnąca baza wytwórcza może uczynić z Polski atrakcyjną lokalizację dla inwestycji energochłonnych, w tym centrów danych i kampusów AI.

Liczba gigawatów mocy elektrowni gazowych w budowie, przygotowaniu i planach w Europie

Źródło: Beyond Fossil Fuels – gas-tracker-tab, Global Energy Monitor, Analizy Pekao

Wyścig z Chinami

Europa przechodzi właśnie powtórkę tego co 20 lat temu przechodziły Stany Zjednoczone – swoisty „chiński szok 2.0”. Dla USA skończyło się to dezindustrializacją. Europa odrobiła lekcję z historii nie może sobie jednak pozwolić na powtórkę losu Stanów Zjednoczonych. Musi zabezpieczyć krytyczne łańcuchy dostaw oraz chronić własny przemysł a przynajmniej jego strategiczne gałęzie. Ta zmiana prawdopodobnie przełoży się na cła na towary z Chin, subsydia przemysłowe, inwestycje infrastrukturalne oraz działania na rzecz pogłębienia europejskiego rynku kapitałowego. Jednocześnie konkurencyjność, bezpieczeństwo i ochrona przemysłu zyskują na znaczeniu względem celów dekarbonizacyjnych.

Polska może skorzystać na tej zmianie priorytetów. Kraj ten łączy dużą bazę przemysłową z wykwalifikowaną siłą roboczą, konkurencyjnymi kosztami oraz ugruntowaną pozycją w takich sektorach jak produkcja maszyn, motoryzacja, urządzenia elektryczne, chemia i komponenty przemysłowe. W miarę jak Europa dąży do wzmocnienia swoich zdolności przemysłowych i odporności, Polska jest dobrze przygotowana, by przyciągać inwestycje i przejmować rosnącą część strategicznych łańcuchów wartości.

Eksport towarów przez Polskę i Niemcy (2020 = 100)

Źródło: Eurostat via Macrobond, Analizy Pekao

Wyzwania

Nie jest oczywiście przesądzone, czy Polska zwycieży w tych wyścigach i odniesie sukces gospodarczy w następnej dekadzie. Aby to zrobić będzie musiała przezwyciężyć szereg wyzwań. Jesteśmy jednak pod tym względem optymistami. Jakie to wyzwania? 

• Starzenie się społeczeństwa. Polska nie jest w stanie go uniknąć, ale może go skutecznie zmitygować za sprawą imigracji. Napływ pracowników z zagranicy do Polski był w ostatnich latach jednym z najwyższych w UE i jak dotąd z nawiązką rekompensował spadek krajowej podaży pracy. Poza tym w ślad za spadającą podażą pracy będzie iść też spadający popyt na pracę ze względu na sztuczną inteligencję. Oba procesy nie będą naszym zdaniem szybkie.
• Dyscyplina fiskalna. Polska ma wysoki deficyt budżetowy, ok. 7% PKB, którego nie może utrzymywać bez końca ze względu na rosnące koszty finansowania potrzeb pożyczkowych. Zarazem nasz dług publiczny pozostaje umiarkowany na tle Europy, i choć szybko rośnie i w końcu wymusi pewną konsolidację fiskalną, to scenariusz rumuński nam raczej nie grozi. Polska gospodarka jest zrównoważona zewnętrznie i cechuje się dużym wzrostem PKB. Dzięki temu ciężar długu pozostanie możliwy do udźwignięcia, a dostosowanie fiskalne ma szanse byc stopniowe, nie gwałtowne.
• Słaby rynek kapitałowy. Ten czynnik ogranicza polskim firmom i projektom inwestycyjnym dostęp do długoterminowego finansowania. Problem ten będzie się jednak stopniowo zmniejszał wraz ze wzrostem zamożności Polaków i rosnącym popytem na finansowanie rynkowe. Dodatkowym impulsem mogą być działania na rzecz budowy bardziej zintegrowanego europejskiego rynku kapitałowego.