Analizy makroekonomiczne - Publikacja - Bank Pekao S.A.

Barometr sektorowy | 27.02.2024 1 miesiąc temu
Serwis Ekonomiczny

Barometr sektorowy. Podsumowanie 2023 roku w branżach polskiej gospodarki i przewidywania na rok 2024.

W 2024 rok weszliśmy z nadziejami na szybszy wzrost gospodarczy, napędzany przez konsumpcję prywatną. Nie będzie on jednak oddziaływał w równym stopniu na wszystkie gałęzie sektora przedsiębiorstw, a wysoka dynamika kosztów pracy w warunkach niższej inflacji może wywierać silną presję na ekonomikę firm. W naszej najnowszej publikacji oceniamy perspektywy branż polskiej gospodarki na najbliższe kwartały.

Pobierz raport

Rok 2023 w pigułce

Miniony rok, przebiegający pod znakiem spowolnienia gospodarczego w Polsce i w Europie, nie spowodował gwałtownego pogorszenia sytuacji finansowej polskich przedsiębiorstw. Po 3 kwartałach zagregowany wynik netto średnich i dużych firm był tylko o 4% niższy od rekordowego poziomu z tego samego okresu 2022 roku, nie odnotowano również znaczącego wzrostu odsetka firm ponoszących stratę netto, a ich aktywność inwestycyjna (mierzona poziomem nakładów, lecz także ich relacją do amortyzacji czy przychodów) była jeszcze wyższa niż przed rokiem.

Wraz ze słabnącą inflacją i malejącym popytem ilościowym, wyhamowaniu uległ wzrost przychodów firm, co było jednak rekompensowane przez odwilż cenową na rynkach surowcowych i pozytywną kontrybucję kosztów materiałowych w zmianę r/r rentowności. Z kwartału na kwartał stopniowo normowała się również sytuacja w zakresie kosztów energii, choć te były znacznym obciążeniem dla rentowności kilku najbardziej energochłonnych gałęzi przemysłu. Głównym czynnikiem kosztowym obciążającym marże polskich firm stały się za to koszty pracy, które w pierwszych 9 miesiącach roku wzrosły o 15% r/r. Przykładem branży, która szczególnie mocno ucierpiała z powodu presji płacowej (notując spadek zysków pomimo solidnego popytu) był sektor IT.

 

Ubiegły rok w sektorach

Zgodnie z naszymi przewidywaniami z początku 2023 roku,  ponadprzeciętnie dobre wyniki notowali producenci i dystrybutorzy dóbr pierwszej potrzeby (żywność, farmaceutyki), a solidne poziomy marż i zysków wykazały również firmy z branży gospodarki odpadowej. Pozytywnie zaskoczyły nas za to bardzo dobre wyniki branży zakwaterowania i gastronomii (konsumenci, wbrew oczekiwaniom, nie rezygnowali z tego typu usług w warunkach napiętych budżetów domowych i znacznie wyższych cen), czy budownictwa (lepsza od oczekiwanej koniunktura rynkowa plus wspierająca wyniki i marże silna ulga po stronie kosztów materiałów). Szereg sektorów zanotowało jednak pogorszenie kondycji finansowej. W tym gronie znalazło się m.in. wiele energochłonnych gałęzi przetwórstwa przemysłowego wytwarzających dobra pośrednie (metalowa, chemiczna, wyrobów z metali), doświadczająca załamania popytu w Europie branża drzewno-meblarska, cierpiące dłużej i mocniej z powodu niedoboru komponentów branże motoryzacyjna i elektroniczna, czy też drogowy transport towarów.

 

W roku 2024 konsumpcja napędzi ożywienie, ale w różnym stopniu

W nowy rok polska gospodarka weszła z nadziejami na szybszy wzrost gospodarczy, którego głównym motorem powinna być konsumpcja prywatna. To w lepszym położeniu stawia sektory mocno zorientowane na popyt wewnętrzny, w szczególności wytwórców i dystrybutorów konsumpcyjnych dóbr nietrwałych czy różne usługi konsumenckie (w tym m.in. HoReCa, operatorzy turystyczni, inne usługi czasu wolnego). Zakładamy także podtrzymanie wysokiej aktywności w części usług biznesowych związanych z zachodzącymi w firmach procesami cyfryzacji, poprawy innowacyjności czy podnoszenia efektywności operacyjnej (m.in. Informacja i komunikacja oraz działalność profesjonalna, naukowa i techniczna). Na szybszym wzroście popytu konsumpcyjnego korzystać będą również (przynajmniej w części segmentów) handel oraz transport i logistyka, a naturalnym beneficjentem ożywienia gospodarczego powinien być też szeroko rozumiany sektor energetyczny, gdzie na dobre perspektywy popytowe nakładają się korzystne trendy po stronie kosztowej (normalizacja notowań gazu i węgla, silna korekta cen uprawnień do emisji CO2). 

Pod znakiem zapytania stoi za to skala odbicia koniunktury w branżach wytwarzających dobra konsumpcyjne trwałego użytku, pośrednie i inwestycyjne. W kraju czynnikiem hamującym mogą być w ich przypadku utrzymujące się wysokie stopy procentowe, a także słabnąca aktywność inwestycyjna firm. Dodatkowym obciążeniem dla większości z tych sektorów jest silna orientacja na eksport do Europy Zachodniej (głównie Niemiec), gdzie spodziewane ożywienie będzie opóźnione i znacznie słabsze, dodatkowo obciążone przez zastój w tamtejszym sektorze budowlanym, a być może również motoryzacyjnym. Coraz jaśniejszym punktem w tym gronie wydaje się być jednak przemysł chemiczny, w którym oznaki poprawy sytuacji w UE są wyraźniejsze, a jednocześnie ciążąca na nim presja po stronie kosztowej znacznie osłabła w porównaniu z poprzednimi okresami (spadek cen gazu, normalizacja kosztów energii).

Koszty pracy a presja na wyniki firm

Przyspieszenie wzrostu gospodarczego nie musi automatycznie przełożyć się na poprawę wyników i rentowności przedsiębiorstw. Naszym zdaniem 2024 rok może być pod tym względem nietypowy i przypominać sytuację z lat 2017-2019, gdy czynnikiem erodującym marże firm była utrzymująca się silna presja kosztów pracy. Nasz scenariusz makro zakłada utrzymanie się na wysokim poziomie dynamiki wynagrodzeń (wspieranej dodatkowo przez silną podwyżkę płacy minimalnej), co w warunkach niższej inflacji będzie trudniejsze do zrekompensowania w drodze podwyżek cen wyrobów i usług. Na negatywny wpływ rosnących kosztów płacowych szczególnie mocno narażone są usługi oraz sektory przemysłu charakteryzujące się ponadprzeciętną pracochłonnością i relatywnie niskim obecnym poziomem średnich wynagrodzeń – zwłaszcza te, przed którymi rysują się wciąż niepewne perspektywy popytowe (np. produkcja drzewno-meblarska).

 

Udostępnij

Niniejsza publikacja (dalej „Publikacja”) przygotowana przez Departament Analiz Makroekonomicznych Banku Polska Kasa Opieki Spółka Akcyjna (dalej „Pekao S.A.”) stanowi publikację handlową i ma charakter wyłącznie informacyjny. Żadna z jej części nie stanowi podstawy do zawarcia jakiejkolwiek umowy lub powstania zobowiązania, w szczególności nie stanowi oferty w rozumieniu art. 66 Kodeksu Cywilnego. Publikacja nie stanowi rekomendacji udzielanej w ramach usługi doradztwa inwestycyjnego, analizy inwestycyjnej, analizy finansowej oraz innej rekomendacji o charakterze ogólnym dotyczącej transakcji w zakresie instrumentów finansowych, rekomendacji inwestycyjnej w rozumieniu Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r, w sprawie nadużyć na rynku ani porady inwestycyjnej o charakterze ogólnym dotyczącej inwestowania w instrumenty finansowe, a informacje w niej zawarte nie mogą być traktowane, jako propozycja nabycia jakichkolwiek instrumentów finansowych, usługa doradztwa inwestycyjnego, podatkowego lub jako forma świadczenia pomocy prawnej. Publikacja nie została przygotowana zgodnie z wymogami prawnymi zapewniającymi niezależność badań inwestycyjnych i nie podlega żadnym zakazom w zakresie rozpowszechniania badań inwestycyjnych i nie stanowi badania inwestycyjnego.

Zapisz się na newsletter

Zapisuję się na newsletter