Wiadomości

• PL-DANE: Wg danych Komisji Europejskiej, nastroje w polskiej gospodarce poprawiły się w czerwcu – wskaźnik ESI wzrósł ze 100,3 do 100,6. Generalnie, nastroje polskich przedsiębiorstw poprawiały się w ostatnich miesiącach. Na podstawie samych miękkich danych (wskaźniki koniunktury GUS lub KE) możemy szacować, że wzrost PKB w II kwartale wyniósł 3,6-3,7% r/r.
• PL-DANE: Wartość udzielonych kredytów mieszkaniowych w maju wzrosła w Polsce o 58,8% r/r do 13,1 mld zł - podało Biuro Informacji Kredytowej (BIK). To niewielki spadek w stosunku do poprzedniego miesiąca. Warto pamiętać jednak, że dane BIK od wielu miesięcy pokazują większą produkcję kredytów mieszkaniowych niż analogiczne dane NBP. Wynika to ze zwiększonej roli refinansowania kredytów – wg BIK stanowią one 1/3 bieżącej akcji kredytowej.
• PL-JST: Krajowa Rada Regionalnych Izb Obrachunkowych podała, że samorządy planują w 2026 r. wzrost wydatków majątkowych o ok. 18 mld zł w związku z finalizacją inwestycji finansowanych w ramach Krajowego Planu Odbudowy. O planach inwestycyjnych JST pisaliśmy w zeszłym tygodniu i musimy odnotować, że plany generalnie zawyżają inwestycje. Oznacza to, że ich faktyczny wzrost w tym roku okaże się mniejszy.
• DE-DANE: Sprzedaż detaliczna w Niemczech w maju wzrosła o 1,1% m/m – poinformował w komunikacie Federalny Urząd Statystyczny. To lepszy wynik od prognoz zakładających stagnację sprzedaży. Tym niemniej, warto pamiętać, że sprzedaż detaliczna jest rewidowana regularnie. Co więcej, sprzedaż w Niemczech pozostaje od września 2024 r. w stagnacji.
• EZ-DANE: Bez większych zmian w nastrojach firm – wskaźnik ESI wzrósł z 93,7 w maju do 95 pkt. w czerwcu.
• US-FED: Sąd Najwyższy stosunkiem głosów 5-4 orzekł, że Lisa Cook może pozostać na stanowisku członkini zarządu Fed. Prezydent Trump próbował odwołać ją ze stanowiska z związku z zarzutami o oszustwa hipoteczne.
• CN-DANE: Wg wyliczeń biura statystycznego i Federacji Logistyki i Zakupów nastroje chińskich przedsiębiorstw nieznacznie się poprawiły w czerwcu. Wskaźnik PMI w przemyśle wzrósł z 50,0 do 50,3 pkt. a w usługach z 50,1 do 50,2 pkt.

AI obniża bariery wejścia do biznesu

Jednym ciekawszych zagadnień ekonomii jest pytanie, dlaczego firmy wolą czasem zlecić jakieś zadania swoim pracownikom – np. zdobywanie klientów, prowadzenie księgowości, produkcję jakiegoś komponentu – a czasem do tych samych zadań wolą wynająć zewnętrzne firmy. Decydującym czynnikiem jest oczywiście opłacalność jednego lub drugiego rozwiązania. Zazwyczaj łatwiej i taniej jest koordynować pracę własnych pracowników w ramach organizacji, niż zewnętrznych firm, nad którymi sprawuje się mniejszą kontrolę. Pracownicy to jednak również większe ryzyko, gdyż trzeba ponosić stałe koszty ich zatrudnienia (trzeba zapewnić im warunki do świadczenia pracy i nie zawsze łatwo jest rozwiązać z nimi umowę o pracę) i finansować je ze zmiennych przychodów firmy.

Zatrudnienie zewnętrznej firmy to większa elastyczność i mniej obowiązków, ale za to trzeba ponosić koszty transakcyjne: szukania dostawców, porównywania ofert, negocjowania umów, rozwiązywania sporów, itp. Do tego wszystkiego dochodzą kwestie podatkowe. Zazwyczaj wygląda to tak, że jeśli mamy do wykonania jakieś nieregularne, nietypowe zadania, to bardziej opłaca się zlecić je na zewnątrz niż realizować własnymi siłami. Zmienia się to jednak w czasie – nowe technologie (np. Internet) są w stanie obniżyć koszty transakcyjne i skłonić firmy do częstszego outsourcingu, lub mogą też obniżyć koszty zarządzania firmą i skłonienia ich do zwiększenia zatrudnienia.

Dlaczego o tym wszystkim piszemy? Dlatego, że od kilkunastu miesięcy dość istotnie zmieniła się demografia firm w Stanach Zjednoczonych i innych krajach, np. Francji (źródło). Po pierwsze, firm powstaje więcej niż wcześniej. W USA w każdym miesiącu rejestruje się ich teraz o kilkanaście proc. więcej niż w pierwszych latach po pandemii. Coraz częściej są to zarazem firmy jednoosobowe, które nie planują zatrudniać w ogóle pracowników. To samo zjawisko w zbliżonej skali obserwuje się we Francji.

Odsetek nowopowstałych firm w USA, które nie planują zatrudniać pracowników

Źródło: Biuro Cenzusu USA via Macrobond

Zmienia się też struktura sektorowa nowopowstałych firm. Mniej powstaje firm wymagających kapitału, a więc działających w przemyśle, rolnictwie, handlu oraz transporcie i logistyce (magazyny). Więcej natomiast powstaje firm w pozostałych branżach usługowych, zwłaszcza usług profesjonalnych: doradczych, IT, naukowych, rozrywkowych, kulturalnych, itp. W Polsce zmiana struktury sektorowej noworejestrowanych firm jest podobna (coraz bardziej dominują usługi profesjonalne), choć podobnego wzrostu przedsiębiorczości jak w USA i Francji póki co nie widać.

Struktura sektorowa nowopowstałych firm w USA, 2023.01 = 100

Źródło: Biuro Cenzusu USA via Macrobond

Czym można uzasadnić ten wzrost przedsiębiorczości Amerykanów i Francuzów? Atrakcyjnym wyjaśnieniem wydaje się spadek kosztów transakcyjnych spowodowanych przez sztuczną inteligencję. Część usług biznesowych stała się łatwiejsza, np. założenie strony internetowej firmy, elementy marketingu, wystawianie faktur, itp. Innymi słowy, sztuczna inteligencja obniża bariery wejścia założenia firmy, zwłaszcza jednoosobowej. Ekspertom uzbrojonym w AI może dzięki temu bardziej opłacać się pracować na własny rachunek niż zatrudniać się w większych organizacjach.  

Komentarz rynkowy 

• ZAGRANICA: Wczorajszy dzień na głównych rynkach przebiegł bez żadnej większej historii. Kalendarz danych był pusty, ale można odnotować rozpoczęcie dorocznej konferencji EBC w Sintrze. Póki co nie dowiedzieliśmy się wielu nowych rzeczy, choć w przemówieniu otwarcia Ch. Lagarde znalazło się trochę gołębich tonów („podwyżek będzie mniej niż podczas poprzedniej fali inflacji”). Konferencja potrwa do środy i być może takich tonów będzie więcej, co pozwoli rynkowi pożegnać się z wycenianiem drugiej podwyżki stóp w tym roku. Póki co jednak dolar lekko się osłabia w stosunku do euro. Szczyt umocnienia wyznaczył w ostatnią środę po jastrzębim zwrocie Fed na poziomie 1,1325. Od tamtego czasu wrócił jednak w okolice 1,1425, choć dziś rano para handlowana jest nieco niżej. Sądzimy, że w horyzoncie najbliższego tygodnia EUR/USD będzie oscylować w przedziale 1,1350-1,1450, ale w dłuższej perspektywie spodziewamy się EUR/USD wyżej. W tle rynki będą stopniowo żegnać się z dalszymi podwyżkami stóp w Europie – dziś impulsem do tego będą odczyty inflacji ze strefy euro.
• POLSKA: Deprecjacja złotego zatrzymała się w ub. tygodniu na poziomie 4,29 w stosunku do euro i wciąż na tym poziomie tkwi. Na USD/PLN widać jednak nieśmiałe ale stopniowe umocnienie złotego. Sądzimy, że w najbliższych dniach zobaczy je również na EUR/PLN.  Krajowym aktywom sprzyja normalizacja na Bliskim Wschodzie – wprawdzie w weekend mieliśmy tam małą eskalację, ale na globalnych rynkach tego nie widać. Ponadto perspektywy inflacji poprawiają się (dziś poznamy szybki odczyt za czerwiec). Spodziewamy się odczytu na poziomie 2,7-2,8% r/r, czyli nisko. Dla rynku może to przełożyć się na pierwsze nieśmiałe wyceny obniżek stóp procentowych w Polsce, co oznacza spadek rentowności POLGBs.

Kalendarz najważniejszych odczytów makroekonomicznych w bieżącym tygodniu znajduje się tutaj.